Kamp ve Karavan Sözlüğü: A'dan Z'ye Terimler

Bu sözlük, kamp ve karavan dünyasında en sık karşılaşılan terimleri alfabetik sırayla ve kısa tanımlarla verir. Gri su lavabo ve duştan çıkan atık sudur, kara su tuvalet atığıdır; motokaravan kendi motoru olan, çekme karavan ise bir araçla çekilen karavandır; glamping hazır kurulmuş donanımlı çadırda konforlu kamptır. Ayrıntı gereken terimlerde ilgili rehber yazısına bağlantı verilmiştir.

A

AGM akü

Elektrolitin cam elyaf keçeye emdirildiği, kapalı tip kurşun-asit akü. Bakım gerektirmez; karavanlarda yaşam aküsü olarak sık kullanılır.

Aks (dingil)

Tekerleklerin bağlandığı taşıyıcı mil. Çekme karavanlar tek ya da çift akslı olur; aks sayısı taşıma kapasitesini ve yol tutuşunu etkiler.

Akü (yaşam aküsü)

Aydınlatma, su pompası, buzdolabı gibi yaşam alanı tüketicilerini besleyen, marş aküsünden ayrı 12 V akü. Ayrıntı: karavanda elektrik.

Alkoven

Sürücü kabininin üzerine uzanan yatak bölümü. Bu çıkıntıya sahip motokaravanlara alkoven karavan denir. Gövde tipleri için: karavan türleri.

Azami yüklü ağırlık

Aracın, güvenle taşıyabileceği en çok yükle birlikte ulaşabileceği ağırlık. Tescil belgesinde yazar; hangi ehliyetle hangi aracın kullanılabileceği bu değere göre belirlenir. Bkz. karavan ehliyeti.

B

Bungalov

Kamp alanlarında ve tatil tesislerinde bulunan, çoğunlukla tek katlı ve ahşap, bağımsız küçük konaklama birimi. Çadırı ya da karavanı olmayanlar için bir seçenektir.

C

Camper van

Panelvan gövdesinin içine yatak, mutfak ve dolap yerleştirilerek yapılan kompakt motokaravan. Türkçede panelvan karavan da denir.

CEE fiş

Kamp alanlarındaki elektrik direklerinde kullanılan, mavi renkli, üç kontaklı, dış ortama dayanıklı fiş ve priz tipi. 230 V şebeke bağlantısı için kullanılır; ev tipi prize bağlanmak için adaptör gerekir.

Ç

Çeki demiri

Çekici aracın arkasına, şasiye bağlanan ve ucunda çeki topuzu taşıyan çekme düzeneği. Römork ve çekme karavan bu düzeneğe bağlanır.

Çeki topuzu

Çeki demirinin ucundaki küre biçimli bağlantı parçası. Karavanın kaplini bu küreye oturup kilitlenir.

Çekme karavan

Kendi motoru olmayan, bir araca bağlanıp çekilen karavan. Römork sayılır; kamp yerinde bırakılıp çekici araçla gezilebilir.

D

DC-DC şarj cihazı

Araç yol alırken alternatörden gelen akımı yaşam aküsüne uygun gerilim ve akımla aktaran cihaz. Yaşam aküsünün yolda düzgün şarj olmasını sağlar.

Dedantör

Tüpteki yüksek basınçlı gazı cihazların çalıştığı düşük basınca indiren regülatör. Bkz. karavanda LPG ve tüp güvenliği.

Dump station (atık boşaltma istasyonu)

Gri su deposunun ve tuvalet kasetinin boşaltıldığı nokta. Türkiye'deki noktalar: karavan atık su boşaltma noktaları.

G

Glamping

Hazır kurulmuş, yataklı ve donanımlı çadırlarda ya da benzeri yapılarda yapılan konforlu kamp konaklaması. Sözcük İngilizce glamorous ve camping sözcüklerinden türemiştir.

Gri su

Lavabo, duş ve eviyeden çıkan kullanılmış su. Tuvalet atığı içermez; ayrı bir depoda toplanır ve atık boşaltma noktasında boşaltılır. Ayrıntı: karavanda su ve atık su.

Güneş paneli

Güneş ışığını elektriğe çeviren panel. Karavanda şarj kontrol cihazı üzerinden yaşam aküsünü şarj eder.

Günübirlik alan

Geceleme yapılmayan, gün içinde piknik ve dinlenme için kullanılan alan. Konaklamaya izin verilip verilmediği işletmeden ya da alan yönetiminden teyit edilmelidir.

H

Hafif römork

Karayolları Trafik Kanunu'ndaki tanımla, azami yüklü ağırlığı 750 kg'ı geçmeyen römork ya da yarı römork.

HGS

Hızlı Geçiş Sistemi. Ücretli otoyol ve köprülerde aracın durmadan geçmesini, geçiş ücretinin araca tanımlı hesaptan tahsil edilmesini sağlar.

İ

İnvertör

Akünün 12 V doğru akımını 230 V alternatif akıma çeviren cihaz. Ev tipi cihazların aküden çalıştırılmasını sağlar.

İz bırakmama

Kamp yerini bulunduğu gibi bırakma ilkesi: çöpü geri götürmek, ateş izi bırakmamak, bitki örtüsüne ve yaban hayatına zarar vermemek. Bkz. serbest kamp kuralları.

K

Kamp alanı (kamping)

Çadır ve karavanla konaklamaya ayrılmış, işletilen alan. Tuvalet, duş, elektrik gibi olanaklar işletmeye göre değişir. Türkiye'deki alanlar: il il kamp alanları.

Kamp taşıtı

Karayolları Trafik Kanunu'ndaki tanımla, yük taşımasında kullanılmayan, iç dizaynı tatil yapmaya uygun teçhizatla donatılmış ve hizmet edebileceği kadar yolcu taşıyabilen motorlu taşıt. Gündelik dildeki motokaravanı karşılar.

Kara su

Tuvalet atığı içeren atık su. Kasette ya da ayrı bir depoda toplanır; yalnızca buna uygun boşaltma noktasına dökülür.

Karavan parkı

Karavanların park edip konakladığı alan. Çadır yeri bulunmayabilir; elektrik, su ve atık boşaltma gibi hizmetler alandan alana değişir. Bkz. karavan kamp alanları.

Karbonmonoksit alarmı

Renksiz ve kokusuz karbonmonoksit gazını algılayıp sesli uyarı veren cihaz. Ocak ya da yanmalı ısıtıcı kullanılan karavanda bulunmalıdır.

Kaset tuvalet

Atığın, karavanın dışındaki servis kapağından çıkarılıp taşınabilen bir haznede (kasette) toplandığı sabit karavan tuvaleti.

Katar ağırlığı

Çekici araç ile çektiği römorkun ya da karavanın yüklü ağırlıklarının toplamı. Çekici aracın belgelerinde izin verilen değer aşılmamalıdır.

Kimyasal tuvalet

Atığı parçalayan ve kokuyu baskılayan sıvı katkıyla kullanılan portatif ya da kasetli tuvalet. İçeriği doğaya ya da yağmur suyu ızgarasına dökülmez.

L

LiFePO4

Lityum demir fosfat akü. Kurşun-asit akülere göre daha hafiftir, daha derin deşarj edilebilir ve çevrim ömrü daha uzundur; kendisine uygun şarj düzeni gerektirir.

LPG

Sıvılaştırılmış petrol gazı; propan ve bütan karışımıdır. Karavanda ocak, ısıtıcı ve buzdolabında, tüpten ya da sabit tanktan kullanılır. İkmal için: LPG istasyonları ve tüp gaz noktaları.

M

Mat R değeri

Kamp matının zemine ısı kaybına karşı gösterdiği yalıtım direnci. Değer büyüdükçe yalıtım artar; soğuk zeminde yüksek R değerli mat gerekir. Bkz. kış kampı rehberi.

Millî park

2873 sayılı Kanun'daki tanımla, bilimsel ve estetik bakımdan millî ve milletlerarası ender bulunan tabii ve kültürel kaynak değerleri ile koruma, dinlenme ve turizm alanlarına sahip tabiat parçaları. Kamp kuralları alan yönetiminden öğrenilmelidir.

Motokaravan

Kendi motoru olan, sürüş kabini ile yaşam alanı tek araçta birleşen karavan. Alkoven, yarı entegre, tam entegre ve camper van başlıca tipleridir.

MPPT

Maximum Power Point Tracking. Güneş panelinin en yüksek güç verdiği çalışma noktasını izleyen şarj kontrol cihazı tipi; PWM tipine göre panelden daha fazla enerji alır.

O

Off-grid

Şebeke elektriği ve su bağlantısı olmadan, karavanın kendi aküsü, güneş paneli ve su deposuyla konaklama.

P

Panelvan

Arka bölümü kapalı yük alanı olan ticari araç gövdesi. Camper van dönüşümlerinin temelidir.

Pop-up tavan

Park halinde yukarı açılan tavan. İçeride ayakta durma yüksekliği ya da ek yatak sağlar; seyir halinde kapalıdır ve aracı alçak tutar.

R

Römork

Karayolları Trafik Kanunu'ndaki tanımla, motorlu araçla çekilen, insan veya yük taşımak için imal edilmiş motorsuz taşıt. Çekme karavanlar bu gruba girer.

S

Serbest kamp (wild camping)

İşletilen bir kamp alanı dışında, doğada yapılan kamp. Her yerde serbest değildir; arazinin mülkiyetine, korunan alan statüsüne ve yerel yasaklara bağlıdır. Bkz. serbest kamp kuralları ve ücretsiz kamp alanları.

Stabilizatör ayağı

Park halinde karavanın köşelerinden indirilen, sallanmayı önleyen destek ayağı. Karavanı kaldırmak ya da teraziye almak için kullanılmaz.

Ş

Şarj kontrol cihazı

Güneş paneli ile akü arasına bağlanan, şarj gerilimini ve akımını düzenleyip aşırı şarjı önleyen cihaz. PWM ve MPPT olmak üzere iki tipi vardır.

Şebeke elektriği

Kamp alanındaki prizden kabloyla alınan 230 V elektrik. Karavanın 230 V prizlerini besler ve şarj cihazı üzerinden yaşam aküsünü doldurur.

T

Tabiat parkı

2873 sayılı Kanun'daki tanımla, bitki örtüsü ve yaban hayatı özelliğine sahip, manzara bütünlüğü içinde halkın dinlenme ve eğlenmesine uygun tabiat parçaları. Kamp ve günübirlik kullanım kuralları alan yönetiminden öğrenilmelidir.

Takoz (seviye takozu)

Eğimli zeminde tekerleklerin altına konan rampa biçimli parça. Karavanı teraziye almak için kullanılır.

Tam entegre

Sürücü kabini dahil bütün gövdesi karavan üreticisi tarafından yapılan motokaravan tipi. Kabin, yaşam alanının parçasıdır.

Teardrop

Damla biçimli, küçük ve hafif çekme karavan. İçinde yalnızca yatak, arka kapağın altında çoğunlukla küçük bir mutfak bulunur.

Temiz su deposu

Karavanın kullanma suyunu taşıyan depo. Dolum için: karavan su dolum noktaları.

Tente

Karavanın yan duvarına bağlı, açılıp kapanan gölgelik. Rüzgârda ve karavandan uzaklaşırken kapatılmalıdır.

Tiny house

Küçük ölçekli ev. Tekerlekli şasi üzerine yapılanları çekilebilir, ancak karavan gibi sık yer değiştirmek için değil, bir yerde uzun süre kalmak için tasarlanır.

Topuz yükü

Çekme karavanın kaplini aracılığıyla çeki topuzuna bindirdiği düşey yük. Fazlası çekici aracın arka aksını zorlar, azı karavanın yalpalamasına yol açar; araç ve çeki demiri için belirtilen sınır aşılmamalıdır.

U

Uyku tulumu konfor sıcaklığı

Tulumun etiketinde yazan, standart testte rahat bir uykunun beklendiği en düşük ortam sıcaklığı. Limit ve ekstrem değerleri bundan düşüktür; tulum seçerken konfor değerine bakılır.

V

Vinyet

Bazı Avrupa ülkelerinde otoyolları kullanmak için belirli bir süreliğine satın alınan geçiş hakkı; cama yapıştırılan etiket ya da plakaya tanımlı elektronik kayıt biçimindedir. Bkz. karavanla yurt dışına çıkış.

Y

Yarı entegre

Aracın özgün sürücü kabini korunarak arkasına karavan gövdesi eklenen motokaravan tipi. Kabin üstünde alkoven çıkıntısı yoktur.

Yeşil kart

Aracın yurt dışında geçerli zorunlu trafik sigortasının bulunduğunu gösteren uluslararası sigorta belgesi. Yurt dışına araçla çıkmadan önce sigorta şirketinden alınır.